จาก จดหมายถึงกวีรุ่นเยาว์

 

เหตุใดเธอจึงต้องการเป็นกวี ถ้าความต้องการนั้นเกิดขึ้นจ่กความทะเยอทะยาน ความอยากที่จะมีชื่อเสียงแล้วไซร้ ก็นับว่าเธอเลือกผิด เพราะเยอรมันในปัจจุบันนี้มิได้ใส่ใจอะไรมากนักกับพวกกวี และสามารถอยู่ได้อย่างราบรื่นโดยไม่ต้องมีคนประเภทนี้ นี้ก็เป็นเช่นเดียวกับเรื่องการหาเงินหาทอง สมมติว่าเธอเป็นกวีที่มีชื่อเสียงที่สุดในเยอรมัน (ไม่นับรวมการละคร) ถ้าเปรียบเทียบกับพวก ผู้จัดการหรือรองผู้จัดการบริษัทค้าหุ้น หรือโรงงานผลิตเข็มแล้วล่ะก็ เธอก็มีฐานะดีกว่าขอทานสักเล้กน้อยเท่านั้น

แต่อาจเป็นได้ว่า เธอไปสะดุดถูกอุดมคติที่จะเป็นกวีเข้า ก้เพราะและเห็นหวีในฐานะของสิ่งที่สดใหม่ มีคุณสมบัติริเริ่ม เป็นผู้สำรวจดูโลก และใฝ่ทางธรรม มีความบริสุทธิ์ในหัวใจ เต็มไปด้วยความละเอียดอ่อน  และชื่นชมในชีวิตที่อุดมไปด้วยอารมณืความรู้สึก เป็นบุคคลผู้สามารถหยั่งถึงความลี้ลับ เป็นผู้แสวงหาแรงบันดาลใจ เพื่อทำให้การดำรงอยู่เป็นสิ่งสูง อาจเป็นไปได้ที่เธอมองว่ากวีเป็นสิ่งตรงข้ามกับพวกนักล่เงิน กับผู้ใฝ่อำนาจ อาจเป็นไปได้ว่าการที่เธอดิ้นรนเพื่อทางสายนี้ มิใช่เพื่อเขียนบทกวีหรือหวังชื่อเสียง แต่เพราะเธอรู้สึกว่า กวีนั้นเป็นผู้เบิกบานอยู่ในอิสรภาพ และในความโดเดี่ยว แต่ในขณะเดียวกันก็เต็มไปด้วยความรับผิดชอบอันสูงยิ่ง  และเขาจะต้องอุทิศตัวอย่างสิ้นเชิง ถ้าอาชีพกวีของเขามิใช่สิ่งเสแสร้ง

และถาเป็นดังนี้ละก็  ก็นับว่าเธอได้เดินบนหนทางที่ถูกต้องของการเขียนกวีแล้ว ปต่มนกรณีนี้ก็เช่นกัน มันไม่เกี่ยวกับเรื่องที่ว่าต่อไปเธอจะได้เป็นกวีหรือไม่ ด้วยว่าคุณสมบัติอันสูงส่งของกวี นั่นก็คือความซื้อสัตย์ต่อตนเอง  การหยั่งลึกในธรรมชาติ การยอมรับที่จะทุ่มเทอุทิศตัวจนเกินคนสามัญ ความรับผิดชอบอย่างสูง ซึ่งอาจจะไม่พึงพอใจอะไรง่ายๆ และยินดีที่จะยอมอดหลับอดนอน เพียงเพื่อค้นหาถ้อยคำอันงดงามสักประโยคหนึ่ง แต่งคำชั้นดีออกมาสักวลีหนึ่ง  บรรดาคุณธรรมเหล่านี้  (ถ้าหากจะเรียกดังนั้น ) นับเป็นเครื่องหมายแห่งเกียรติยศ มิใช่เพียงสำหรับกวีที่แท้เท่นั้น แจ่ยังเป็นเกียรติยศของมนุษย์ที่แท้จริงด้วย มันคือเครื่องหมายของความไม่เป็นทาส ของมนุษย์ที่มิใช่จักรกล  ของมนุษยืผุ้รับผิดชอบและน่าเคารพ  ไม่ว่าเขาจะมีอาชีพใดก็ตาม

ดังนี้ ถ้าเธอนึกภาพของมนุษย์ในอุดมคติไว้เช่นนี้  ถ้าภายในของเธอไม่ได้ถูกผลักดันด้วยแรงปรารถนาที่จะมีชื่อเสียง ที่จะโด่งดังคับฟ้า ทั้งมิใช่เพื่อแสวงหาเงินและอำนาจ หากปรารถนาชีวิตที่ตกผลึกอยู่ภายในตัวเอง และไม่หวั่นไหวด้วยโลกธรรม ถ้าเป็นดังนี้แล้วไซร้ แน่ใจได้เลยว่าเธอยังไม่ได้เป็นกวีหรอก หากแต่เธอเป็นพี่น้องของกวี เป็นเผ่าพันธุเดียวกัน และนี่เอง ที่ทำให้ การเขียนกวีของเธอแฝงไว้ด้วยความหมายอันลึกซึ้ง

จาก: จดหมายถึงกวีรุ่นเยาว์

หนังสือ : มาจากทางสายเปลี่ยว

โดย : เฮอร์มาน เฮสเส

แปล: พจนา จันทรสันติ

สำนักพิมพ์ ตถตา  ;กันยายน 2528